مشخصات پژوهش

صفحه نخست /رابطه معلوم بالذات با معلوم ...
عنوان رابطه معلوم بالذات با معلوم بالعرض از دیدگاه ابن سینا
نوع پژوهش مقاله چاپ شده
کلیدواژه‌ها علم، تجرید، معلوم بالذات، معلوم بالعرض، ابن سینا
چکیده مساله پزوهش: پژوهش حاضر به دنبال کشف رابطه معلوم بالذات و معلوم بالعرض از دیدگاه ابن سیناست. وقتی انسان هنگام ادراک یک شیء از جهان خارج، آن را به واسطه صورتی که از شیء خارجی دریافت نموده، ادراک می کند، این سوال مطرح می شود که صورت شیء به عنوان معلوم بالذات، چه نسبتی با خود شیء به عنوان معلوم بالعرض دارد؟ آیا معلوم بالذات عین معلوم بالعرض است یا با آن مغایرت دارد؟ فرض نخست یعنی عینیت معلوم بالذات با معلوم بالعرض، نادرست است و فرض دوم یعنی غیریت آن ها، علم و شناخت را با چالش روبرو می سازد. برای یافتن پاسخ، دیدگاه های ابن سینا درباره علم گردآوری و به روش توصیفی تحلیلی مورد واکاوی قرار گرفته است. یافته ها: تجرید، صورت واتصال مهمترین مفاهیم سازنده معرفت در اندیشه ابن سینا است. و به نطر می رسد بیش از آنکه با نگاه ماهوی سازگار باشد، حقایقی از نظام معرفتی ابن سینا را در بتر وجود روشن می کنند. استدلال: اساسا هیچ رابطه ای جز در بستر وجود به وحدت منجر نمی شود. در نهایت این نتیجه به دست آمد که معلوم بالذات و معلوم بالعرض با اتصال در ساحت وجود به وحدت می رسند. بنابراین به جهت اتصال وجودی عینیت داند ولی یکی اثر و دیگری موثر اس و از این جهت غیریت داند.
پژوهشگران جعفر محمدعلیزاده (نفر اول)، سهراب حقیقت (نفر دوم)، حمید حسنی (نفر سوم)