مشخصات پژوهش

صفحه نخست /الگوهای جهان متن، گفتمان و ...
عنوان الگوهای جهان متن، گفتمان و زیرشمول در مجموعه شعری «شاهِدَةُ قَبرٍ مِنْ رخامِ الْکَلِماتِ» یحیی سماوی با تکیه بر نظریه پل ورث
نوع پژوهش مقاله چاپ شده
کلیدواژه‌ها جهان متن، جهان گفتمان، جهان زیر شمول، پل ورث، یحیی سماوی
چکیده بیان مسئله و هدف: زبان­ شناسی شناختی از عناصر اصلی علم زبان­ شناسی است که برای دریافت پیام به بررسی ارتباط میان ساختار و زبان با متن می­ پردازد. هر شاعری با توجه به حوزهٔ ادبی و شرایطی که در آن قرار گرفته عناصر ویژه­ ای را که متناسب با مفاهیم مدنظرش است گزینش و میان زبان شعری خویش با مقصود اصلی پیوستگی ایجاد می­ کند. بررسی هر کدام از ابعاد و لایه­ های گفتمانی برای رساندن مقصود به مخاطب قابلیت واکاوی دارد. پل ورث از نظریه پردازان مشهور حیطهٔ زبان شناسی شناختی است که نظریه اش جامع و شامل نظریه های پیشین است و با تکیه بر نظریهٔ وی می­ توان به درک بهتری از یک اثر ادبی دست یافت. ورث، در نظریهٔ متن خود، مفهوم اساسی زبان­ شناسی متن و زبان­ شناسی شناختی را با هم تلفیق و فرایندی را تکمیل می ­کند که همانند آن در آثار برجستهٔ قبلی مانند مقدمه­ ای بر زبان­ شناسی متن بوگراند و درسلر (1981م) و آثار ون دایک و کینچ (1983م) وجود ندارد. وی، در رویکرد جهان متن، متن را در سه حیطهٔ جهان متن، جهان گفتمان و جهان زیر شمول کاوش می کند؛ این رویکرد به دلیل جامع بودن قابلیت بررسی زبان­ شناسانهٔ آثار ادبی را دارد. یحیی سماوی از شاعران سرآمد دوران معاصر عراق است که زبان شعری ­اش با مدد جستن از عاطفه و خیال قوی شاعرانه ­اش گاه پیچیده و گاه عامه فهم است و محور اساسی سروده هایش حول محور بیان فجایع و اقداماتی می گردد که از سوی اشغالگران آمریکایی صورت گرفته و شرایط زندگی در سرزمینش را تحت تأثیر قرار داده­ است. پژوهش حاضر در پی آن است که با ابعاد زبان ­شناسی شناختی پل ورث که بر پایهٔ جهان متن، جهان گفتمان و جهان زیر شمول استوار است به بررسی جهان ­های سه ­گانه در اثر «شاهِدَةُ قَبرٍ مِنْ رخامِ الْکَلِماتِ» از یحیی سماوی بپردازد. روش­ شناسی: پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی و بر اساس رویکرد الگوهای جهان­ های متن، گفتمان و زیر شمول پل ورث به بررسی مجموعهٔ شعری «شاهِدَةُ قَبرٍ مِنْ رخامِ الْکَلِماتِ» یحیی سماوی پرداخته است. بحث و تحلیل: زبان­ شناسی شناختی یکی از راه ­های اندیشیدن در ادبیات است که از منظر زبان­ شناسی به بررسی متون ادبی می­ پردازد. پل ورث (Paul Werth)، نظریه پرداز معاصر، در رویکرد جهان متن، متن را در سه حیطهٔ جهان متن، جهان گفتمان و جهان زیر شمول کاوش کرده؛ این رویکرد به دلیل جامع بودن قابل
پژوهشگران عبدالاحد غیبی (نفر اول)، مهین حاجی زاده چقوشی (نفر دوم)، قادر احمدی (نفر سوم)