مشخصات پژوهش

عنوان	مطالعه تطبیقی شیوه های حمایت از اسرار تجاری در نظام های حقوقی انگلیس، آمریکا، ایران و عراق
نوع پژوهش	پایان نامه
کلیدواژه‌ها	اسرار تجاری، رقابت غیرمنصفانه، مسئولیت مدنی، تعهدات محرمانگی
چکیده	اسرار تجاری به عنوان یکی از مهم ترین دارایی های نامشهود بنگاه های اقتصادی، نقشی حیاتی در شکوفایی اقتصادی، حفظ مزیت رقابتی و تشویق به نوآوری ایفا می کنند (قبولی درافشان و همکاران 1392: 136). اسرار تجاری، بر اساس حداقل استانداردهای حقوق بین الملل نیازمند احراز سه شرط اساسی هستند: محرمانه بودن اطلاعات، داشتن ارزش اقتصادی به واسطه محرمانه بودن و انجام تلاش های معقول برای حفظ این محرمانگی توسط مالک آن(Haris & Ridani 2025: 430). در عصر جهانی شدن تجارت و اقتصاد دانش بنیان، اطلاعات محرمانه از قبیل فرمول ها، الگوها، تکنیک ها، لیست مشتریان و داده های مالی، عامل تمایز و پیشگامی شرکت ها محسوب می شوند. در حقیقت، اطلاعات و دانش فنی به مثابه «واحد پول اقتصاد دانش بنیان» شناخته می شوند و حمایت از مالکیت فکری، از جمله اسرار تجاری، ابزار اصلی برای اجازه دادن به پیشرفت جامعه از طریق دانش و نوآوری است (Würtenberger 2019: 1; Gaido 2018: 132). فقدان حمایت قوی و یکپارچه از این اطلاعات می تواند به سرمایه گذاری اندک در تحقیق و توسعه و در نهایت، تضعیف نظام رقابت منجر گردد (بخت جو و کریمی 1398: 141). این اهمیت راهبردی، ضرورت ایجاد سازوکارهای حمایتی مؤثر در دو قلمرو حقوق مدنی و کیفری را اجتناب ناپذیر می سازد. به اذعان پژوهشگران، یکی از چالش های نوین در این عرصه، ظهور فزاینده پدیده هایی چون جاسوسی اقتصادی و «تروریسم اطلاعاتی» است که حیات شرکت ها را مستقیماً هدف قرار می دهد (Dhanol & Kashyap 2024: 6656). تاریخچه حمایت از اسرار تجاری نشان می دهد که نظام های حقوقی در طول زمان، تلاش کرده اند تا راهکارهایی را برای مقابله با افشای غیرمجاز این اسرار توسعه دهند. در نظام کامن لا، این حمایت در ابتدا بر دکترین "نقض اعتماد" (Breach of Confidence) استوار بود و از اوایل قرن نوزدهم در رویه قضایی انگلستان، به ویژه توسط محاکم عدالت (Courts of Equity)، شناخته شد و تکامل یافت (Lytvynenko 2024: 18). این دکترین، فارغ از وجود یک حق انحصاری مانند پتنت، در برابر استفاده و افشای نادرست، حمایت لازم را فراهم می آورد. در ایالات متحده آمریکا، حمایت از اسرار تجاری از یک نظام مبتنی بر اَعمال نامشروع (Torts) حقوق عرفی آغاز شد و سپس به تدوین یافتگی گرایش پیدا کرد که اوج آن در تصویب قانون "قانون اسرار تجاری یکنواخت" (UTSA) در س
پژوهشگران	حسن احمد خلف خلف (دانشجو)، اصغر زیرک باروقی (استاد راهنمای اول)، احمد یوسف زاده (استاد مشاور)