مشخصات پژوهش

صفحه نخست /معنای زندگی در زیست عفیفانه؛ ...
عنوان
معنای زندگی در زیست عفیفانه؛ تبیین اخلاص در تذکره الاولیاء
نوع پژوهش مقاله ارائه شده
کلیدواژه‌ها
زندگی معنادار، زیست عفیفانه، اخلاص در عمل، تذکره الاولیاء
چکیده یکی از مباحث مهمی که در رابطه با معنای زندگی مطرح می شود، زیست عفیفانه است. زیست عفیفانه، نوعی زیستن بر اساس اصول اخلاقی و ارزشها است که سبب معنابخشی به زندگی می گردد. پژوهش حاضر به شیوۀ توصیفی–تحلیلی و با هدف واکاوی مفهوم اخلاص به عنوان یکی از مصادیق زیست عفیفانه، با استفاده از منابع کتابخانه ای انجام یافته است. شیخ فریدالدین عطار نیشابوری در اثر ارزشمند تذکرة الاولیاء، به شرح احوال و گفتار مشایخ طریقت و عارفان مسلمان پرداخته است. اخلاص در عمل، یکی از مبانی مهم سلوکی عارفان مسلمان است که بازتاب گسترده ای در تذکرة الاولیاءداشته است. یافته های پژوهش حاکی از آن است که عارفان مسلمانی مانند رابعه عدویه، فضیل عیاض، بایزید بسطامی، حارث محاسبی و غیره، اخلاص را نشانه صدق و درست بود اعمال و عبادات دانسته اند. اخلاص یکی از مصادیق زیست عفیفانه است که به زندگی انسان معنا می بخشد.«زیست عفیفانه» در عرفان اسلامی نه صرفا نوعی انضباط اخلاقی، بلکه نوعی زیست قدسی که در آن همۀ ساحت های وجودی انسان در پرتو اخلاص سامان می یابد. مفهوم اخلاص در تذکره الاولیا را می توان پاسخی معنوی به زندگی معنادار انسان دانست. در جهانی که رفتارهای انسان بیش از پیش آلوده به انگیزه های خودنمایانه، رقابت طلبی و فریب است، بازگشت به معنای عرفانی اخلاص، یادآور ضرورت عفت در نیت و صداقت در عمل است. در واقع «زیست عفیفانه» در نگاه عطار، همان زیست صادقانه است؛ زیستی که در آن انسان با پاکی درون، پاکی بیرون را ممکن می سازد و بدین گونه زندگی اش را به عبادتی خالص بدل می کنند، و زندگی وی معنا می یابد.
پژوهشگران سمیه خادمی (نفر اول)