|
عنوان
|
نقش واسطه ای طرد ادراک شده و حمایت هیجانی در رابطه بین انعطاف پذیری شناختی و افکار خودکشی دانشجویان
|
|
نوع پژوهش
|
پایان نامه
|
|
کلیدواژهها
|
انعطاف پذیری شناختی،افکار خودکشی،طرد ادراک شده،حمایت هیجانی
|
|
چکیده
|
در سطح جهانی، شیوع افکار خودکشی در دانشجویان دانشگاهی به طور معناداری بالاتر از جمعیت عمومی است. متاآنالیزها نشان می دهند که شیوع مادام العمر آن حدود 22.3 درصد، برنامه ریزی خودکشی 7.5 درصد و تلاش خودکشی 3.2 درصد است )مورتیر و همکاران،2018). در آمریکای لاتین، این نرخ ها به 27.1 درصد مادام العمر و 14.1 درصد سالانه می رسد (سنتوس و همکاران،2023) . در ایران، شیوع در دانشجویان علوم پزشکی تا 16.5 درصد گزارش شده که با ناامیدی، استرس تحصیلی، تنهایی و فشارهای اجتماعی همبستگی دارد (نخستین انصاری وهمکاران،2022؛میراحمدزاده وهمکاران،2025) .عوامل خطر اصلی شامل افسردگی، انزوای اجتماعی، تجربیات آسیب زای کودکی و تعارض های بین فردی است( میری و همکاران ،2024؛زارع وهمکاران،2024).این یافته ها بر ضرورت بررسی مکانیسم های زیربنایی، مانند نقش متغیرهای شناختی و اجتماعی در شکل گیری افکار خودکشی، تأکید می کنند.
مطالعات پیشین اغلب بر روابط مستقیم تمرکز کرده اند و نقش میانجی دوگانه طرد ادراک شده و حمایت هیجانی در رابطه بین انعطاف پذیری شناختی و افکار خودکشی را کمتر بررسی کرده اند (چو وهمکاران،2018؛براون و همکاران،2025) .این خلأ نظری، به ویژه در بافت ایرانی که نرخ افکار خودکشی در دانشجویان بالا است (ایزدنیا و همکاران،2010؛ملکوتی و همکاران،2022) ضرورت پژوهش حاضر را برجسته می کند. بررسی این مدل میانجی گری دوگانه می تواند مسیرهای غیرمستقیم را روشن سازد و توضیح دهد چرا برخی دانشجویان با انعطاف پذیری پایین در مواجهه با طرد، به افکار خودکشی دچار می شوند، در حالی که حمایت هیجانی می تواند این فرآیند را تعدیل کند.
این پژوهش از نظر کاربردی اهمیت دارد، زیرا شناسایی متغیرهای میانجی (طرد ادراک شده و حمایت هیجانی) می تواند به توسعه مداخلات هدفمند منجر شود، مانند برنامه های آموزشی شناختی-رفتاری برای ارتقای انعطاف پذیری، کارگاه های مدیریت طرد و تقویت شبکه های حمایتی همسالان در دانشگاه ها( براون و همکاران،2025)چنین رویکردهایی می توانند ریسک افکار خودکشی را تا 30 درصد کاهش دهند و به سیاست گذاران حوزه سلامت روان کمک کنند تا برنامه های پیشگیرانه مبتنی بر شواهد را در محیط های دانشگاهی ایران اجرا کنند (رحیمی وهمکاران،2022؛میراحمدزاده وهمکاران،2025).در نهایت، این تحقیق نه تنها به پر کردن شکاف مدل های چندمتغیره کمک می کن
|
|
پژوهشگران
|
کوثر قراچورلواقجه لو (دانشجو)، عزت اله احمدی (استاد راهنمای اول)، حسن بافنده قراملکی (استاد مشاور)
|