|
عنوان
|
مطالعه تطبیقی اصل فرصت تجاری در حقوق آمریکا، انگلیس و عراق
|
|
نوع پژوهش
|
پایان نامه
|
|
کلیدواژهها
|
اصل فرصت تجاری، حقوق آمریکا، انگلیس و عراق
|
|
چکیده
|
در اقتصاد مدرن جهانی، پارادایم خلق ثروت به شکلی بنیادین تغییر یافته است. اگر در قرن بیستم، دارایی های فیزیکی نظیر ماشین آلات، زمین و موجودی انبار، تعیین کننده اصلی ارزش یک شرکت بودند، در قرن بیست و یکم، مزیت رقابتی پایدار و فرصت های تجاری ناب، ریشه در «دارایی های نامشهود» دارند. مایکل پورتر در نظریه مزیت رقابتی خود تأکید می کند که توانایی یک بنگاه در حفظ موقعیت برتر خود در بازار، مستقیماً به نحوه مدیریت دانش، اطلاعات و استراتژی های منحصر به فرد آن بستگی دارد(پورتر،1998). در این بستر، «فرصت تجاری» دیگر صرفاً یک موقعیت فیزیکی برای معامله نیست، بلکه غالباً در قالب یک «داده»، «فرمول»، «لیست مشتریان» یا «استراتژی بازاریابی» نمود پیدا می کند که در ادبیات حقوقی تحت عنوان «اسرار تجاری» طبقه بندی می شود.
سازمان جهانی مالکیت فکری تصریح می کند که در اقتصاد دانش بنیان، اسرار تجاری و اطلاعات محرمانه، لبه پنهان رقابت هستند و حفاظت از آن ها برای بقای شرکت ها و رشد اقتصادی کشورها حیاتی است(سازمان جهانی مالکیت معنوی،2020). با این حال، این تحول ماهوی در دارایی های شرکت، چالش حقوقی جدید و پیچیده ای را ایجاد کرده است: مدیران و کارکنان کلیدی شرکت که به واسطه موقعیت امانی خود به این مخزن عظیم اطلاعات دسترسی دارند، در معرض وسوسه ای دائمی برای بهره برداری شخصی از این فرصت ها قرار می گیرند.
مسأله بنیادین این پژوهش، تضاد منافعی است که در تقاطع «حقوق شرکت ها» و «حقوق مالکیت فکری» شکل می گیرد. از یک سو، مدیران بر اساس اصول کلی حقوقی و قراردادهای فیمابین، ملزم به رعایت امانت و عدم رقابت با شرکت متبوع خود هستند. جعفری لنگرودی در ترمینولوژی حقوق، خیانت در امانت و سوءاستفاده از اختیارات را از مصادیق بارز نقض تعهدات می داند (جعفری لنگرودی، 1399). از سوی دیگر، مدیران پس از قطع همکاری با شرکت، حق دارند از مهارت ها و تجربیات خود برای کسب درآمد استفاده کنند. مرز باریک و لغزنده میان «مهارت شخصی مدیر» و «فرصت تجاری متعلق به شرکت» (که غالباً در قالب اسرار تجاری متبلور می شود)، کانون اصلی دعاوی حقوقی در این حوزه است.
زمانی که یک مدیر با استفاده از اطلاعاتی که در زمان تصدی خود در شرکت به دست آورده (مانند نیاز خاص یک مشتری یا یک روش تولید نوین)، اقدام به تأسیس شرکتی رقیب می کند یا آن فرصت را به نفع خود تصاحب
|
|
پژوهشگران
|
محمد فوزان غانم حمامی (دانشجو)، روشنک صابری باروق (استاد راهنمای اول)، رضا فانی (استاد مشاور)
|