مشخصات پژوهش

صفحه نخست /نقش مذهبی و سیاسی زنان در ...
عنوان نقش مذهبی و سیاسی زنان در جنبش های شیعی
نوع پژوهش پایان نامه
کلیدواژه‌ها نقش مذهبی، جنبش های شیعی، نقش سیاسی، زنان در جنبش های شیعی.
چکیده بررسی نقش زنان در جنبش های شیعی، از موضوعات مهم در مطالعات تاریخ اجتماعی و سیاسی اسلام به شمار می آید. زنان در ادوار مختلف تاریخ تشیع، نه تنها در عرصه های خانوادگی و فرهنگی، بلکه در صحنه های مذهبی و سیاسی نیز حضوری فعال داشته اند. این حضور در برخی دوره ها به صورت مشارکت مستقیم در قیام ها و حرکت های اعتراضی، و در دوره هایی دیگر در قالب نقش های فرهنگی، تبلیغی و حمایتی نمود یافته است. در جنبش های نخستین شیعی، به ویژه پس از واقعه کربلا، زنان با ایفای نقش رسانه ای، تربیتی و اعتراضی، سهمی مهم در تداوم گفتمان شیعی داشتند. خطبه ها و مواضع اعتراضی زنان خاندان اهل بیت، به ویژه در کوفه و شام، در تثبیت هویت سیاسی و اعتقادی شیعه تأثیرگذار بود. در دوره های بعد، در قیام هایی مانند قیام توابین، قیام مختار و دیگر حرکت های علوی، زنان به صورت های گوناگون از جمله پشتیبانی مالی، تشویق مبارزان و انتقال پیام های سیاسی نقش آفرینی کردند. در دوره های متأخرتر، به ویژه در عصر صفوی و سپس در تحولات معاصر، نقش زنان شیعه در عرصه های مذهبی و سیاسی شکل سازمان یافته تری یافت. مشارکت زنان در آیین های مذهبی، نهادهای آموزشی، فعالیت های خیریه و حتی جنبش های سیاسی معاصر، نشان دهنده پیوند میان هویت مذهبی و کنش سیاسی آنان است. این پژوهش با رویکرد تاریخی–تحلیلی، به بررسی سیر تحول نقش مذهبی و سیاسی زنان در جنبش های شیعی می پردازد و می کوشد با تکیه بر منابع تاریخی و مطالعات معاصر، تصویری منسجم از جایگاه زنان در تحولات فکری و سیاسی تشیع ارائه دهد.
پژوهشگران سجاد رزاق حمود الموسوی (دانشجو)، جواد قاضی شعرباف (استاد راهنمای اول)، محمد رضائی (استاد مشاور)