|
عنوان
|
مطالعۀ تطبیقی میکروکاسم (کوچک جهان) قدرت و مقاومت در دیوانگی بر اساس دو رمان مجمع دیوانگان و پرواز بر فراز آشیانۀ فاخته
|
|
نوع پژوهش
|
مقاله چاپ شده
|
|
کلیدواژهها
|
ادبیات تطبیقی، صنعتی زاده کرمانی، کن کیزی، رمان، میکروکاسم
|
|
چکیده
|
این مقاله به مطالعۀ تطبیقی دو اثر برجستۀ ادبی، «مجمع دیوانگان» و «پرواز بر فراز آشیانۀ فاخته» می پردازد، با تأکید بر بازنمایی قدرت، دیوانگی و کنش انسانی در بستر نهادهای نظارت و فضای تیمارستانی. هدف پژوهش، شناسایی الگوهای مشترک و تمایزات در تجربۀ فردی و جمعی شخصیت ها در مواجهه با نظم اجتماعی و هنجارهای تحمیلی است. روش پژوهش نه با اتکای صرف به روایت داستانی، مبتنی بر تحلیل جامعه شناسانه و فلسفی متون است و با محوریت ریشه های نظری و بازتاب آن ها در موقعیت های روانی و اجتماعی شخصیت ها بر مفاهیمی چون آنومالی ، آزادی، مقاومت و ساختارهای نهادی تمرکز دارد. نتایج نشان می دهد که هر دو اثر به مثابۀ میکروکاسم (نمونۀ کوچک) قدرت، الگوهای هژمونیک را در مقیاس خرد بازتولید می کنند اما همزمان، از خلال سازوکارهای بیوپولتیک (زیست سیاست)، فرصت هایی برای گریز و بازتعریف هویت فردی فراهم می آورند. شخصیت ها در هر دو اثر، در چهارچوب محدودیت های تیمارستانی و کنترل نهادی، با نهادهای قدرت مقابله می کنند: «مجمع دیوانگان» با خلق فضایی هتروتوپیک (دیگرمکانی) و متمایل به یوتوپیا (آرمان شهر)، بر مقاومت ذهنی و بازتعریف هویت در بستر دیوانگی تأکید دارد، درحالی که «پرواز بر فراز آشیانۀ فاخته» تجلی این مقاومت را در کنش های عینی و مواجهۀ فیزیکی با ساختارهای سرکوبگر درجهت برچسب زدایی اجتماعی نشان می دهد.
|
|
پژوهشگران
|
ویدا دستمالچی (نفر اول)، حسین طاهری (نفر دوم)، الهام اعلاپرست حیدری (نفر سوم)
|