Research Specifications

Home \جایگاه بیمه در جبران خسارات ...
Title جایگاه بیمه در جبران خسارات ناشی از هوش مصنوعی مولد: مطالعه تطبیقی حقوق ایران، عراق و انگلستان
Type of Research Thesis
Keywords مسئولیت مدنی، حقوق تطبیقی، هوش مصنوعی مولد، قرارداد بیمه
Abstract ظهور و گسترش فزاینده فناوری های هوش مصنوع در دهه های اخیر، ساختارهای سنتی زندگی اقتصادی و اجتماعی بشر را متحول ساخته است. پیش بینی می شود سهم هوش مصنوعی در تولید ناخالص داخلی کشورها رشد تصاعدی داشته باشد و تأثیرات چشمگیری بر بازارهایی چون حمل ونقل، بانکداری و مراقبت های بهداشتی بگذارد (Lior 2022: 1). با این حال، همان طور که این فناوری ها منافع عظیمی به همراه دارند، تهدیدات و خسارات نوین و بعضاً پیش بینی نشده ای نیز ایجاد می کنند. در این میان، هوش مصنوعی مولد به عنوان شاخه ای پیشرفته که قادر به خلق محتوای نوآورانه، اتخاذ تصمیمات مستقل و یادگیری عمیق است، چالش های حقوقی به مراتب پیچیده تری را در حوزه مسئولیت مدنی مطرح می سازد. ازآنجاکه سیستم های هوش مصنوعی با درجه بالایی از خودمختاری عمل می کنند، تشخیص عامل زیان بار و انتساب خطا یا تقصیر به یک شخص حقیقی یا حقوقی در فرآیند سنتی دادرسی عملاً با بحران مواجه شده است (مهدی زاده و خانی 1404: 1). در واقع، فناوری های هوش مصنوعی سبب ایجاد مخاطرات جدیدی شده اند که بیمه نامه های سنتی فاقد پوشش کافی برای آن ها هستند و این امر نیاز به بازنگری در مکانیسم های حمایتی را ضروری می سازد (محمد سعد احمد محمد 2021: 459). علاوه بر این، ابزارهای هوش مصنوعی به طور خاص، حوزۀ جدیدی از ریسک را به بیمه نامه های کسب وکار اضافه کرده اند که نیاز به توجه دقیق به جزئیات واژگان در زمان تمدید پوشش ها دارد (Buchanan et al. 2023: 1). این چالش، ضرورت تدوین نهادها و سازوکارهای نوین برای جبران خسارات احتمالی را به مسئله ای حیاتی در حقوق خصوصی معاصر تبدیل کرده است. مبانی سنتی مسئولیت مدنی، اعم از نظریه تقصیر یا حتی مسئولیت محض (بدون تقصیر) در حقوق ایران، عراق و انگلستان، برای پاسخگویی به خسارات ناشی از استقلال هوش مصنوعی با ناکارآمدی روبرو شده اند (پارسا 1405: 75). پژوهش ها نشان می دهند که هنگامی که یک سیستم هوشمند (مانند یک خودروی خودران یا یک مدل هوش مصنوعی) بر اساس یادگیری تقویتی، خارج از دستورالعمل های برنامه نویسی شده عمل می کند و زیانی به بار می آورد، اثبات تقصیر برنامه نویس یا تولیدکننده دشوار است، مگر اینکه قصور در پیش بینی خطر ثابت شود (پارسا 1405: 75). این چالش به حدی است که برخی از حقوقدانان، اعطای شخصیت حقوقی به هوش مصنوعی و یا اعمال رژیم مسئولیت
Researchers (Student)، Roshanak Saberi Baroogh (Primary Advisor)، reza faani (Advisor)